historia (27 kB)
Dawny budynek szkoły
Dawny budynek szkoły

Od I połowy XVI wieku w Końskowoli działała sprawnie Szkoła Parafialna. W czasach oświecenia, Końskowola wyróżniała się wśród osad miejskich regionu lubelskiego prężnie funkcjonującą szkołą elementarną, objętą reformą Komisji Edukacji Narodowej. Szkoła w Końskowoli swoją działalność rozpoczęła w 1773 roku, jako jedna z sześciu placówek oświatowych na terenie powiatu puławskiego. W tym okresie działały również inne dwie szkoły: szkoła rzemieśniczo-niedzielna i placówka prowadzona przez miejscową gminę kościoła ewangelicko-ausburskiego. Po upadku powstania styczniowego kontynuowały nauczanie dwie szkoły: rządowa i prywatna ewangelicka.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, 7 lutego 1919 roku, został wydany przez Naczelnika Państwa, Józefa Piłsudskiego dekret O obowiązku szkolnym, który obligował gminy do zakładania szkół powszechnych. W tym okresie funkcjonowała w Końskowoli niepełna szkoła powszechna, nie mająca odrębnego budynku szkolnego. Izby lekcyjne znajdowały się w domach prywatnych, oraz w gmachu Ratusza.

Dnia 13 listopada 1927 roku uczestnicy zebrania gromadzkiego podjęli uchwałę, w której zwrócili się do Ministra Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego oraz do Departamentu Szkół Powszechnych z żądaniem powstania pełnej powszechnej 7-klasowej szkoły dla dzieci. Po likwidacji małych szkółek, powstaje Zbiorcza Szkoła w Końskowoli. Zajęcia dalej odbywają się w ciasnym, małym budynku oraz w domach prywatnych. W 1936 roku powstaje Komitet Budowy Szkoły Powszechnej w Końskowoli. Starania o wybudowanie szkoły przerwał wybuch II wojny światowej.

Okupant wprowadził zakaz nauczania w szkołach powszechnych historii, geografii i literatury polskiej. Dlatego też, podobnie jak i w innych miejscowościach kraju zostało prowadzone tajne nauczanie. Na zajęciach realizowano materiał z zakazanych przedmiotów, zgodnie z przedwojennym programem nauczania. Nauczyciele uczący w okresie okupacji to: p. Janina Sanińska, p. Waleria Golbianka, p. Edward Sałaciński, p. Stefania, Sudnik i p. Wiktor Gryglicki.

Po zakończeniu II wojny światowej lekcje w Szkole Podstawowej w Końskowoli rozpoczęły się dnia 14 lutego 1945 roku. Zajęcia odbywały się w wynajętych, wyremontowanych dotychczasowych lokalach. W skład grona pedagogicznego w chwili uruchomienia szkoły wchodzili: p. Janina Sanińska, p. Stefania Sudnik, p. Wiktor Gryglicki , p. Waleria Golbianka, ks. Wikary J. Pajórek, p. Edward Sałaciński, p Janina i Danuta Sałacińska, p. Regina Kaunowa, p. Franciszek Pałka, p. Teodozja Paszt i p. Józef Włodarczyk. Kierownikami w latach 1945-1958 byli: p.Wiktor Gryglicki - w pierwszych dniach po wyzwoleniu zajął się organizacją szkoły, następnie zostali mianowani p. Władysław Murat, p. Maria Fryda, p. Edward Sałaciński i Bronisław Falski.

Przez kilka lat szkoła pracowała w ciężkich warunkach lokalowych, cały czas usilnie starając się o ich poprawę, interweniując w Komisji Oświaty i Kultury oraz w Radzie Gminy. W dniu 29 maja 1949 roku zawiązał się komitet budowy szkoły, który również nie doprowadził do realizacji przedsięwzięcia. W 1952 roku władze oświatowe, gminne wraz z Komitetem Rodzicielskim przeprowadziły remont budynków szkolnych. Praca w tak ciężkich warunkach trwała do 1958 roku.

W dniu 2 lutego 1953 roku podjęto kontynuację starań o budowę nowego gmachu szkoły. Z inicjatywy p. Bronisława Falskiego powołano Komitet Budowy Szkoły, który wystosował do Kuratorium Oświaty w Lublinie pismo uzasadniające konieczność realizacji tego przedsięwzięcia. Po uzyskaniu pozytywnej odpowiedzi, w dniu 15 marca 1953 roku Gminna Rada Narodowa i społeczeństwo Końskowoli przystąpiło do gromadzenia funduszy na ten cel. Po uzyskaniu odpowiednich środków finansowych rozpoczęto pracę. Szkoła została wzniesiona na placu poniemieckich zakładów włókienniczych ( po Teodorze Szulcu, Fryderyku Wolfie, Gede, i Dyku Janie,) w samym środku osady.

W dniu 9 września 1958 roku komisja odbiorcza z Zarządu Inwestycji Szkolnych przy Wydziale Oświaty Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie przyjęła gmach szkoły od wykonawców i przekazała społeczności szkolnej. Powstały gmach był na owe czasy był budynkiem okazałym, ze wspaniałym zapleczem t.j. przestronnymi salami lekcyjnymi, świetlicą, gabinetem stomatologicznym, dużą salą gimnastyczną, biblioteką, kuchnią, szatniami. Budynek po remontach i rozbudowie funkcjonuje do dnia dzisiejszego.

W latach 1958-1959 grono pedagogiczne liczyło czternaście osób, a w roku 1973 uczyło dwudziestu pięciu nauczycieli. Większość z nich posiadało wykształcenie pedagogiczne. W ciągu następnych lat podnosili oni swoje kwalifikacje, kończąc Studium Nauczycielskie i uczelnie wyższe. W tym okresie kierowali szkołą: Bronisław Falski, Krystyna Sykut, Adolf Wójtowicz i Ksawery Klimek.

Obwód szkolny obejmował dzieci z Końskowoli, Starej Wsi, Młynek, Witowic i Opoki. W szkole prowadzone były zajęcia pozalekcyjne w formie różnych kół zainteresowań np.: kółko artystyczne, taneczne, muzyczne, teatralne (kukiełkowe), recytatorskie, polonistyczne, historyczne, matematyczne, geograficzne, biologiczne, fizyko-chemiczne, techniczne oraz zajęcia sportowe. Praca z uczniami na wyżej wymienionych kółkach przyniosła widoczne efekty w postaci ich udziału w olimpiadach przedmiotowych i sukcesach w różnych konkursach, w których uczniowie osiągali wysokie wyróżnienia na szczeblu powiatowym i wojewódzkim. Prężnie działały również organizacje uczniowskie takie jak: PCK, Samorząd Uczniowski, SKO, ZHP, Zuchy, Szkolne Koło Ochrony Przyrody, TPPR. W tym okresie szkoła znacznie wzbogaciła się w pomoce dydaktyczne. Prowadzono też zajęcia dla osób pracujących w zakresie programu klas V-VII, dając możliwość ukończenia szkoły podstawowej. Patronat nad szkołą sprawował Wojewódzki Ośrodek Postępu Rolniczego w Końskowoli. Świadczył on różne usługi na rzecz tej placówki, a uczniowie w zamian pomagali w zbiorach płodów rolnych.

W dniu 25 II 1973 roku odbyły się uroczystości z okazji nadania szkole imienia gen. Karola Świerczewskiego. Po uzyskaniu przez Polskę pełnej suwerenności , uchwałą Rady Pedagogicznej zniesiono ówczesnego patrona. W myśl zarządzenia Ministra Oświaty i Wychowania z dnia 13 października 1973 roku szkoła zmieniła nazwę i stała się Zbiorczą Szkołą Gminną. Do pełnienia funkcji dyrektora tej placówki powołano p. Stefana Pawlika, a jego zastępcami byli: p. Genowefa Krasińska, p. Edward Majkutewicz, p. Edward Bartoś. Stanowiła ona zespół jednostek oświatowych , w skład którego wchodziły szkoły: w Końskowoli, Chrząchowie, i Pożogu oraz punkty filialne: w Sielcach, Skowieszynie i Wronowie, a także przedszkola nr.1 i 2 w Końskowoli, w Rudach, Pożogu i Wronowie.

Od tej pory Zbiorcza Szkoła Gminna w Końskowoli stała się ośrodkiem doskonalenia zawodowego nauczycieli. Tu odbywały się gminne konferencje przedmiotowo- metodyczne, na których udzielano instruktażu i pokazywano lekcje według najnowszych metod wynikających z prowadzonego Lubelskiego Eksperymentu Pedagogicznego. Należy podkreślić, że lata poprzedzające go bogate były w działalność twórczą, nowatorską i eksperymentalną pracę zespołu pedagogicznego naszej szkoły. Gościli u nas wybitni naukowcy, dydaktycy prowadzący eksperymenty pedagogiczno-wychowawcze w osobach profesorów: Konstanty Lech, Heliodor Muszyński, Eugeniusz Fleming, Zofia Cydzik, mgr Zofia Słobodzian, Maria Cackowska i inni autorzy podręczników metodycznych. Kadrę pedagogiczną stanowił zespół ludzi oddanych pracy i młodzieży, którzy ustawicznie podwyższali swoje kwalifikacje. Większość nauczycieli uczących w latach 1973-1983 to absolwenci Studium Nauczycielskiego i wyższych uczelni. Na skutek reorganizacji szkolnictwa w Polsce, zgodnie z zarządzeniem Ministra Oświaty i Wychowania, szkoła ponownie przyjmuje nazwę - Szkoły Podstawowej w Końskowoli. Jednostki, które dotychczas wchodziły w skład szkoły gminnej, stały się znów samodzielnymi placówkami. Od 1985 roku w skład Szkoły Podstawowej w Końskowoli wchodziły dwa punkty filialne: Wronów i Sielce. Od 1 września 1987 roku dyrektorem wyżej wymienionej placówki został p. Edward Majkutewicz, jego zastępcą p. Edward Bartoś. W 1987 roku rozwiązano punkt filialny we Wronowie ze względu na zbyt małą liczbę dzieci w wieku szkolnym. Organem prowadzącym szkoły został Urząd Gminy.

Po odejściu na zasłużoną emeryturę dyrektorów, Edwarda Majkutewicza i Edwarda Bartosia, na stanowisko dyrektora szkoły zostaje powołana p. Beata Antolak, z zastępcą w osobie p. Zofii Popiołek.

Klasopracownie przedmiotowe, w których odbywały się zajęcia były sukcesywnie wyposażane w pomoce naukowe, środki audiowizualne. Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom uczniów, zorganizowano pracownię komputerową, wprowadzono elementy informatyki i naukę języków obcych. W 1999 roku w wyniku reformy edukacyjnej w Polsce utworzono nowy typ szkół 3 letnie gimnazja. Uczy się w nich młodzież od 13 do 16 roku życia. Gimnazjum w Końskowoli powołane decyzją Rady Gminy Końskowola objęło swym zasięgiem uczniów z terenu gminy. Kontynuują tu swoją naukę dzieci, które ukończyły Szkoły Podstawowe w Pożogu, Skowieszynie, Chrząchowie i Końskowoli.

Pierwszym dyrektorem szkoły został p. Sławomir Skwarek od 1 IX 1999 do 6 XI 2002. Tworzył placówkę od podstaw. W okresie swojej pracy zbudował przyjazny klimat dla uczniów i nauczycieli. Dobro dziecka stawiał na pierwszym miejscu. Wymagał od siebie, szanował drugiego człowieka. Świetny organizator, człowiek otwarty dla ludzi, pozostanie w pamięci tych, którzy go znali i szanowali. Po śmierci p. Sławomira Skwarka funkcję dyrektora objął pełniący dotychczas rolę zastępcy p. Robert Polak.

Początkowo gimnazjum ulokowano w budynku Szkoły Podstawowej na II piętrze. Z powodu trudnych warunków lokalowych nauka przez 3 lata odbywała się dwuzmianowo od 8.00 do 18.30. We wrześniu 2003 roku oddano nowy budynek gimnazjum. W uroczystym otwarciu wzięło udział wielu gości. Wśród nich byli: J. Z. Szamański poseł RP, dr Cz. Waligóra z departamentu ekonomicznego MENiS, S. Sosnowski wice kurator z Kuratorium Oświaty w Lublinie, M. Żaba starosta puławski i wielu innych. Rolę gospodarza pełnił dyrektor Gimnazjum Robert Polak oraz Wójt Gminy Końskowola Stanisław Gołębiowski.

Od tej pory uczniowie mogą korzystać z nowoczesnej hali sportowej, sali informatycznej, językowej, nowych przestronnych sal lekcyjnych i korytarzy oraz zaplecza sanitarnego. Młodzież rozwija swoje zdolności i umiejętności poprzez udział w zajęciach pozalekcyjnych organizowanych w gimnazjum. Należą do nich kółka: informatyczne, plastyczne, teatralne, chór szkolny, zespół fletowy, Klub Małego Księcia, Szkolne Koło Sportowe. Nabytą wiedzę mogą sprawdzić w różnych konkursach wiedzowych, sprawnościowych, manualnych. Ich wynikiem są nagrody na szczeblach powiatowych, wojewódzkich i ogólnopolskich. Nad uczniami czuwa wykwalifikowana kadra nauczycieli, która stale podnosi lub rozszerza swoje kwalifikacje na studiach podyplomowych lub kursach.

W roku szkolnym 2003/2004 powstał Zespół Szkół w Końskowoli, w skład którego wchodzi szkoła podstawowa i gimnazjum. Funkcję dyrektora objęła p. Beata Antolak, a jej zastępcami zostali p. Anna Saj i p. Robert Polak.

Przez lata istnienia szkoły przewinęła się duża grupa nauczycieli, którzy dobrze wypełniali swoje obowiązki. Dbali o wysoki poziom nauczania swoich wychowanków, rozwijali ich zainteresowania, uzdolnienia i wszechstronnie wspierali ich rozwój. Obecnie, w dobie przemian jakie zachodzą w sferze edukacji, nasza placówka szczególnie dba o wysoki poziom nauczania poprzez stosowanie nowoczesnych metod kształcenia i tworzenie kółek zainteresowań zgodnie z sugestiami ze strony dzieci i rodziców. Wieloletnia praca na tej płaszczyźnie została uwieńczona nadaniem w roku 2003 przez prezydenta Rzeczpospolitej Polski, Aleksandra Kwaśniewskiego naszej szkole certyfikatu z tytułem Szkoły z Klasą. Uczniowie nasi biorą udział w konkursach przedmiotowych organizowanych przez Kuratorium Oświaty, akcjach i konkursach ogólnopolskich oraz na szczeblach rejonu i powiatu zajmując wysokie miejsca w ogólnej klasyfikacji.

Dbając o jak najlepszy rozwój uczniów i efektywniejszą pracę nauczycieli, oddano do użytku w roku 2003 nowy budynek gimnazjum. Głównymi sojusznikami wspierającymi rozwój placówki są rodzice. Ich stały kontakt z wychowawcami jest podstawą osiągania pozytywnych wyników w nauce i zachowaniu. Szczególną rolę do spełnienia ma Komitet Rodzicielski. Odgrywa on ważną rolę w realizacji zadań wynikających z funkcji opiekuńczo- wychowawczej szkoły. Nasza szkoła współpracuje ze wszystkimi organizacjami w środowisku. Od początku istnienia jest miejscem, gdzie dokonują się najważniejsze akty polityczne naszego państwa - wybory władz ustawodawczych wszystkich szczebli. Budynek szkolny służy nie tylko uczniom, lecz także dorosłym mieszkańcom naszej gminy.

Od początku swego istnienia szkoła nasza dobrze pełni swoją misję. Wielu naszych wychowanków ukończyło wyższe uczelnie. Duża grupa wróciła w swoje strony podejmując pracę zawodową na terenie gminy. Niektórzy postanowili poświęcić się pracy pedagogicznej w szkole, którą sami ukończyli a lata w niej spędzone zaliczają do najpiękniejszych rozdziałów swego życia.

Opracowano na podstawie kronik szkoły, protokołów, wywiadów z nauczycielami i byłymi uczniami.
Opracowanie: Halina Suszek, Anna Thiede, Bożena Tomasińska, Renata Turska

Zespół Szkół im. Henryka Sienkiewicza w Końskowoli - Szkoła Podstawowa
© Grzegorz Próchniak 2001-2013